Từ sóng ngắn đến podcast, từ những bản tin mã hóa gửi tới cộng đồng lưu vong cho đến việc tiếp cận khán thính giả số trên toàn cầu, Radio Praha International – kênh phát thanh đối ngoại của Đài Phát thanh CH Séc – đang đánh dấu 90 năm kể từ lần phát sóng đầu tiên. Dấu mốc lịch sử của đài bắt nguồn từ năm 1936, và ngay từ những ngày đầu, kênh đã duy trì mối liên hệ chặt chẽ với thính giả trên khắp thế giới.

Vào đầu những năm 1930, tại Bộ Ngoại giao Tiệp Khắc khi đó đã hình thành ý tưởng xây dựng một kênh phát sóng có thể được nghe rõ ở nước ngoài. Với tên gọi Radio Praha, chương trình chính thức lên sóng lúc 10 giờ ngày 31/8, được thực hiện từ phòng thu của Đài Phát thanh Tiệp Khắc tại Praha.

Mở đầu chương trình phát thanh từ Praha là bài diễn văn bằng tiếng Anh của ông Eduard Svoboda, Giám đốc kỹ thuật của Đài Phát thanh Tiệp Khắc. Về sau, nội dung phát sóng là sự kết hợp giữa âm nhạc thu sẵn và phần dẫn trực tiếp bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau.

Nhớ lại những ngày đầu của đài qua một tư liệu lưu trữ, biên tập viên Julo Horváth cho biết:

“Khi chúng tôi bắt đầu phát sóng vào năm 1936 – tôi gia nhập sau đó, vào năm 1937 – đã có một làn sóng quan tâm rất lớn tại Mỹ trong cộng đồng đồng hương của chúng tôi. Nhiều người nước ngoài cũng viết thư về, háo hức chờ đợi sự xuất hiện của một đài sóng ngắn mới với chương trình rất hấp dẫn trên sóng phát thanh.”

Trong bối cảnh là một quốc gia dân chủ non trẻ, nằm giữa nước Đức và Liên Xô, Tiệp Khắc khi ấy cần một công cụ để đối trọng với làn sóng tuyên truyền từ phát xít Đức và Liên Xô.

Ông Horváth nói thêm:

“Đẹp nhất là những chùm ca khúc có dàn nhạc đệm, có thể từ 10 đến 12 bài hát nối tiếp nhau, do các nghệ sĩ opera thể hiện – chủ yếu là người Séc, và nhiều khi cả nghệ sĩ Slovakia. Chính những chương trình đó nhận được phản hồi nhiều nhất.”

14.000 lá thư trong một năm

Ngay từ những ngày đầu, phát thanh đối ngoại đã xây dựng mối liên kết bền chặt với thính giả. Chỉ riêng trong năm 1937, Radio Praha đã nhận được 14.000 bức thư.

Khoảng hai phần ba số thư đến từ các thính giả nói tiếng Anh. Phần còn lại được gửi về từ nhiều nơi trên thế giới, trong đó nổi bật là thư của cộng đồng người Séc xa xứ tại Bắc Mỹ. Một trong những yếu tố góp phần tạo nên sức hút đó là chuyên mục “Góc đồng hương”, dành riêng cho cộng đồng người Séc tại Mỹ.

Không chỉ dừng lại ở những lá thư, sự hưởng ứng của thính giả đôi khi còn thể hiện theo cách rất đặc biệt. Một nhân chứng trong tư liệu lưu trữ kể lại:

“Có lần, một chiếc thùng rất lớn được gửi đến Đài Phát thanh Tiệp Khắc. Bên trong là một tấm da hổ tuyệt đẹp, mềm mại và có màu sắc rực rỡ, kèm theo lá thư của một thính giả đồng hương từ đâu đó, có lẽ là vùng Bengal. Ông ấy cảm ơn niềm vui mà những bản tin từ quê hương xưa đã mang lại cho mình.”

Trong suốt chiều dài lịch sử, làn sóng của đài từng phát bằng rất nhiều ngôn ngữ khác nhau, trong đó có tiếng Arab, tiếng Swahili và cả Esperanto. Hiện nay, Radio Praha International phát sóng bằng 7 ngôn ngữ gồm: tiếng Séc, tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Pháp, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Nga và tiếng Ukraine.

Trên trang web của Radio Praha International, công chúng không chỉ có thể theo dõi các bản tin thời sự cập nhật, mà còn tìm thấy nhiều thông tin, câu chuyện và nét đặc sắc thú vị về CH Séc.

Nguồn iRozhlas.cz