Nguy cơ mất an ninh lương thực và sự ổn định của khu vực nông thôn - đó là những cảnh báo mà nông dân Séc đang đưa ra trước tình trạng chi phí đầu vào gia tăng trong khi giá nông sản ở mức thấp. Chủ tịch Phòng Nông nghiệp Cộng hòa Séc (AK ČR) Jan Doležal thậm chí đã kêu gọi triệu tập một cuộc họp khẩn cấp của chính phủ nhằm thông qua các biện pháp ổn định lĩnh vực nông nghiệp.

Phát biểu tại đại hội của Phòng Nông nghiệp hôm thứ Năm, ông Doležal chỉ trích bộ máy quan liêu của châu Âu cũng như thỏa thuận thương mại Mercosur, đồng thời kêu gọi giảm gánh nặng thuế và các quy định đối với nông dân. Theo ông, người làm nông hiện đang phải đối mặt với sự kết hợp bất lợi giữa giá năng lượng, nhiên liệu, phân bón, công nghệ và lãi vay đều ở mức cao, trong khi giá của nhiều mặt hàng nông sản lại đi ngang hoặc giảm xuống.

Giá nhiên liệu đã tăng mạnh sau cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran hồi tháng 2. Lấy ví dụ về một mặt hàng đang gặp khó khăn, ông Doležal cho biết giá thu mua sữa gần đây liên tục giảm, trong khi chi phí chăn nuôi bò sữa vẫn duy trì ở mức cao. Theo ông, nông dân hiện rất khó tìm được loại nông sản nào còn mang lại lợi nhuận. Ông cảnh báo rằng ngành nông nghiệp không thể cầm cự lâu dài trong hoàn cảnh hiện nay.

“Chúng ta phải đẩy nhanh những việc mà bấy lâu nay vẫn yêu cầu và thực sự cần thiết. Trước đây là để ổn định, còn hiện nay là để cứu lấy cả ngành,” ông nhấn mạnh.

Trong số các kiến nghị của Phòng Nông nghiệp, ông Doležal đề xuất không đánh thuế đối với các khoản trợ cấp, giảm mức đóng bảo hiểm xã hội và điều chỉnh kế hoạch chiến lược của Chính sách Nông nghiệp Chung theo hướng ưu tiên nông nghiệp sản xuất. “Chúng tôi muốn triệu tập một cuộc họp bất thường của chính phủ về tình trạng khủng hoảng trong nông nghiệp và các giải pháp xử lý. Việc thu ngân sách giảm nhẹ hoặc chi tiêu ngân sách tăng thêm để hỗ trợ các lĩnh vực chiến lược như nông nghiệp và thực phẩm hiện nay là điều không đáng kể so với hậu quả của sự chậm trễ,” ông tuyên bố.

Ông cũng cho biết khả năng hỗ trợ của nhà nước hiện bị hạn chế đáng kể do nợ công tăng cao. “Trong sáu năm qua, chi tiêu của nhà nước đã tăng mạnh, nhưng tỷ trọng chi cho nông nghiệp trong tổng chi ngân sách công lại giảm. Đồng thời, mức đóng của người tự kinh doanh tăng lên, thuế doanh nghiệp tăng và đặc biệt là thuế bất động sản đối với đất nông nghiệp cũng tăng,” ông Jan Doležal nói.

Chủ tịch Phòng Nông nghiệp cũng chỉ trích chính sách khí hậu và hệ thống quy định của châu Âu. Theo ông, Thỏa thuận Xanh châu Âu (Green Deal) chỉ thay đổi “ngôn từ” chứ không thay đổi bản chất của các biện pháp vốn làm gia tăng chi phí cho nông dân. Ông đề cập đến hệ thống mua bán khí thải ETS2, cơ chế điều chỉnh biên giới carbon CBAM, các quy định liên quan đến chống phá rừng cũng như gánh nặng thủ tục hành chính ngày càng lớn.

“Nông dân châu Âu và cả nông dân Séc ngày nay không chỉ cạnh tranh với thời tiết và đối thủ từ nước ngoài. Ngày càng nhiều trường hợp họ còn phải cạnh tranh với chính hệ thống pháp luật của mình,” ông nhận định.

Trên bình diện châu Âu, ông Doležal muốn thúc đẩy việc bồi thường cho những tác động từ các hiệp định thương mại, tăng cường sử dụng sản phẩm nông nghiệp trong lĩnh vực năng lượng và sản xuất nhiên liệu sinh học, đồng thời xem xét hủy bỏ thỏa thuận Green Deal. Ông cũng cảnh báo về những tác động tiêu cực, theo ông là đã bắt đầu xuất hiện, từ hiệp định thương mại giữa Liên minh châu Âu và khối Nam Mỹ Mercosur, thể hiện qua việc giá thịt bò sụt giảm.

Theo hãng tin ČTK, phát biểu tại đại hội Phòng Nông nghiệp, Bộ trưởng Nông nghiệp Martin Šebestyán (SPD) cho biết trong những tháng gần đây, nông dân đang chịu áp lực ngày càng lớn từ giá nhiên liệu, năng lượng và phân bón tăng cao - vốn là các khoản chi phí chủ yếu trong sản xuất.

“Tôi muốn khẳng định với các bạn rằng chúng tôi đang đánh giá tình hình này cả ở cấp độ châu Âu. Nếu có những công cụ trong khuôn khổ EU có thể được sử dụng, bao gồm cả các công cụ ứng phó khủng hoảng, chúng tôi sẽ thúc đẩy áp dụng. Đồng thời, chúng tôi cũng sẽ phản ứng phù hợp với cách mà các quốc gia khác hành động, để nông dân của chúng ta ít nhất không bị bất lợi trong không gian Trung Âu,” ông nói.

Nguồn: TN.cz