Gần 1/5 người di cư tại Séc có nguy cơ rơi vào nghèo đói và bị gạt ra bên lề xã hội
Gần 1/5 người di cư tại Cộng hòa Séc đang đối mặt với nguy cơ nghèo đói và bị gạt ra bên lề xã hội. Nguyên nhân chủ yếu là vị thế bấp bênh trên thị trường lao động, thu nhập thấp, trình độ tiếng Séc hạn chế cùng nhiều rào cản khác. Tình trạng này ảnh hưởng đến quá trình hòa nhập của người nước ngoài cũng như việc học tập của con em họ.
Đây là cảnh báo trong báo cáo thường niên quốc gia về nghèo đói Poverty Watch 2026 vừa được các tác giả công bố. Nhóm chuyên gia đề xuất áp dụng các biện pháp chống bóc lột lao động, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều chỉnh hệ thống trợ cấp. Báo cáo cũng dẫn một số nghiên cứu cho thấy tình trạng nghèo đói trong cộng đồng người di cư trên thực tế còn phổ biến hơn.
“Yếu tố then chốt là người di cư có quy chế cư trú như thế nào và việc cư trú của họ ổn định hay bấp bênh. Họ có được tham gia thị trường lao động hay không, được bảo vệ ra sao tại nơi làm việc và được hưởng an sinh xã hội ở mức độ nào,” bà Andrea Krchová thuộc Liên minh các tổ chức hỗ trợ người di cư cho biết.
Theo số liệu của Bộ Nội vụ, tính đến cuối tháng 9, có 1,15 triệu người nước ngoài cư trú hợp pháp tại Cộng hòa Séc. Trong số đó, 391.700 người là người tị nạn Ukraine được hưởng quy chế bảo vệ tạm thời. Có 413.800 người được cấp phép thường trú, trong khi 342.000 người khác cư trú tạm thời tại Séc.
Người nước ngoài hiện chiếm khoảng 10% dân số Cộng hòa Séc.
“Mặc dù là nguồn nhân lực thiết yếu đối với nền kinh tế Séc, khả năng tiếp cận việc làm ổn định, hệ thống an sinh xã hội, dịch vụ y tế và nhà ở của họ vẫn không bình đẳng. Môi trường pháp lý và xã hội tại Séc vì thế đang loại trừ một số nhóm người di cư, khiến họ phải đối mặt với nguy cơ nghèo đói và cô lập xã hội cao hơn đáng kể,” báo cáo nêu rõ.
Lao động nước ngoài phần lớn làm các công việc phổ thông với mức lương thấp. Nhiều người phải làm việc thấp hơn đáng kể so với trình độ chuyên môn do rào cản ngôn ngữ và quy trình công nhận bằng cấp phức tạp. Họ thường phải phụ thuộc vào các đơn vị trung gian và công ty môi giới lao động.
Báo cáo cũng đề cập đến tình trạng bóc lột lao động và tuyển dụng bất hợp pháp, đồng thời cảnh báo người di cư bị hạn chế trong việc tiếp cận an sinh xã hội, y tế, nhà ở và giáo dục, cũng như thiếu niềm tin vào các cơ quan công quyền của Séc. Theo giới chuyên gia, những yếu tố này cản trở quá trình hòa nhập và làm gia tăng nguy cơ bị gạt ra bên lề xã hội.
Khoảng 10% dân số Séc có nguy cơ nghèo đói và bị loại trừ xã hội. Trong cộng đồng người di cư, tỷ lệ này lên tới 18%, tương đương khoảng 210.000 người. Khoảng 180.000 người trong số này đến từ các quốc gia ngoài Liên minh châu Âu, phần còn lại là công dân EU.
Theo các tác giả báo cáo, dữ liệu thực địa và kết quả nghiên cứu cho thấy tình hình thực tế còn nghiêm trọng hơn, khi nghèo đói trong cộng đồng người nhập cư phổ biến hơn các số liệu chính thức.
“Chúng tôi ước tính hơn một phần ba người di cư đang sống trong tình trạng nghèo tương đối về thu nhập. Tỷ lệ này thấp hơn ở công dân EU, vào khoảng 26%, nhưng lên tới 40% đối với người di cư từ các nước ngoài EU. Nhóm dễ bị tổn thương nhất là người tị nạn Ukraine,” báo cáo cho biết.
Theo một nghiên cứu mới, một phần ba số người nước ngoài được khảo sát không có cuộc sống ổn định. Trong đó, 17% không đủ thu nhập để chi trả các khoản sinh hoạt thông thường, còn 19% khác ở sát ngưỡng không thể trang trải chi phí.
Nhóm tác giả khuyến nghị tiếp tục theo dõi tình hình và thu thập dữ liệu, áp dụng các biện pháp chống bóc lột lao động, tăng cường kiểm tra và điều chỉnh cơ chế trợ cấp. Báo cáo cũng đề xuất các cơ quan, tổ chức công quyền cần thân thiện hơn với người nước ngoài, đơn giản hóa thủ tục hành chính và ngăn chặn tình trạng trẻ em di cư bỏ học sớm.
(Theo ČTK)
