Người tiêu dùng tại CH Séc đi siêu thị trong mùa hè này có thể bắt gặp một hiện tượng hiếm thấy ở quầy sữa: trong một số chương trình khuyến mãi, 1 lít sữa hiện còn rẻ hơn một chai nước khoáng. Dù đây là tin vui với các hộ gia đình muốn tiết kiệm chi tiêu, giới chuyên gia và doanh nghiệp trong ngành cho rằng mức giá thấp bất thường này phản ánh một vấn đề lớn hơn của thị trường sữa châu Âu: nguồn cung dư thừa trong khi nhu cầu suy yếu.

Theo ghi nhận, nhiều chuỗi siêu thị lớn tại Séc đã đồng loạt giảm giá các sản phẩm sữa cơ bản. Trong đó, sữa tiệt trùng bán gầy có nơi chỉ còn 6,90 korun/lít.

Trong khi đó, để so sánh, một chai nước khoáng Rajec không hương vị 1,5 lít đang được bán với giá khoảng 14,90 korun. Giá bơ cũng giảm mạnh, với một số loại 250 gram được bán từ 25 korun, còn sữa tươi hiện có giá quanh mức 16,90 korun.

Giá rẻ ở siêu thị, nhưng nông dân chịu áp lực lớn
Mức giá giảm sâu đang giúp người tiêu dùng bớt gánh nặng hóa đơn mua sắm. Tuy nhiên, phía các nhà sản xuất và nông dân chăn nuôi bò sữa lại đối mặt với áp lực ngày càng lớn.

Giá thu mua sữa nguyên liệu trong tháng 5 đã giảm xuống còn 9,80 korun/lít, thấp hơn mức chi phí sản xuất trung bình khoảng 11 korun/lít. Các nhà sản xuất cho biết chi phí cho điện, thuê mặt bằng và tiền lương tăng cao đang khiến việc duy trì hoạt động có lãi trở nên ngày càng khó khăn.

Bà Dana Večeřová, Chủ tịch Phòng Thực phẩm CH Séc, cảnh báo: “Không một công ty nào trên thế giới có thể hoạt động theo cách sản xuất và bán hàng dưới giá vốn trong thời gian dài. Về mặt toán học, điều đó đơn giản là không thể.”

Theo các doanh nghiệp trong ngành, các nhà máy sữa hiện rơi vào thế kẹt giữa một bên là mức giá do các nhà bán lẻ ép xuống thấp hơn, và một bên là chi phí vận hành liên tục tăng. Hệ quả là họ phải gánh lỗ trên các mặt hàng thiết yếu hằng ngày như sữa và bơ.

Vì sao giá sữa giảm mạnh?
Các đợt giảm giá hiện nay không phải vì sản xuất sữa bỗng trở nên rẻ hơn, mà chủ yếu liên quan đến tình trạng dư thừa sữa trên toàn thị trường châu Âu. Sản lượng hiện đã vượt nhu cầu, trong khi hoạt động xuất khẩu ra ngoài Liên minh châu Âu suy yếu.

Đại diện ngành sữa châu Âu gần đây đã có cuộc gặp với Ủy viên Nông nghiệp châu Âu Christoph Hansen để kêu gọi hỗ trợ. Họ cảnh báo rằng chi phí sản xuất cao cùng với giá bán giảm đang tạo áp lực lên các nhà máy chế biến trên toàn khối.

Khả năng tìm kiếm khách hàng mới ở thị trường nước ngoài cũng ngày càng khó hơn. Ông Petr Dufek, chuyên gia kinh tế trưởng của Creditas Bank, nhận định: “Thời kỳ châu Á mua hết sản lượng của các nước EU rõ ràng đã qua.”

Khuyến mãi có thể chưa kéo dài lâu
Phía các nhà bán lẻ cho biết họ đang điều chỉnh giá theo diễn biến thị trường, nhưng không thể dự báo chính xác tình trạng giảm giá này sẽ kéo dài bao lâu.

Ông Zdeněk Vesecký, người phát ngôn của chuỗi siêu thị Globus, nói: “Chúng tôi liên tục đánh giá và điều chỉnh giá theo tình hình thị trường hiện tại. Với diễn biến rất năng động như hiện nay, không thể dự đoán một cách đáng tin cậy xu hướng sắp tới.”

Trong ngắn hạn, người tiêu dùng Séc có thể vẫn tiếp tục được hưởng lợi từ các sản phẩm sữa giá rẻ trên kệ siêu thị. Tuy nhiên, đại diện ngành hàng cảnh báo rằng giá bán không thể duy trì mãi ở mức thấp hơn chi phí sản xuất. Nếu các nhà sản xuất cắt giảm sản lượng hoặc một số doanh nghiệp phải rời khỏi thị trường, những mức giá “hời” hiện nay có thể sẽ sớm chấm dứt.

Theo Expats