Qua kiểm toán chọn mẫu, nhiều hồ sơ nghỉ việc được duyệt thiếu căn cứ, sai đối tượng hoặc tính sai chế độ tại 10 địa phương và 4 cơ quan trung ương.

Bộ Nội vụ vừa yêu cầu các bộ, cơ quan trung ương và địa phương rà soát toàn bộ trường hợp đã được quyết định nghỉ việc, hưởng chế độ theo Nghị định 178/2024 và Nghị định 67/2025. Kết quả phải gửi về Bộ trước ngày 15/9 để tổng hợp, báo cáo Thủ tướng.

Yêu cầu được đưa ra sau Báo cáo 1212 ngày 31/7 của Kiểm toán Nhà nước về việc thực hiện chính sách đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động nghỉ do sắp xếp bộ máy. Báo cáo được lập trên cơ sở kiểm toán chọn mẫu, không phải kiểm tra toàn bộ hồ sơ tại tất cả bộ, ngành, địa phương. Qua mẫu được kiểm toán, cơ quan này nêu vi phạm, sai sót tại 10 địa phương gồm Hà Nội, TP HCM, Đồng Nai, Lâm Đồng, Đăk Lăk, Gia Lai, Tây Ninh, Cần Thơ, Cà Mau, Sơn La.

Bốn cơ quan trung ương được nhắc đến là Văn phòng Chính phủ và các Bộ Giáo dục và Đào tạo, Văn hóa Thể thao và Du lịch, Xây dựng.

Người hoàn thành tốt vẫn được duyệt nghỉ

Kiểm toán Nhà nước đánh giá các cơ quan được kiểm tra cơ bản đã chủ động xây dựng kế hoạch, bố trí nguồn lực và giải quyết chế độ, góp phần phục vụ quá trình tinh gọn bộ máy. Tuy nhiên, sai sót xuất hiện từ khâu xây dựng tiêu chí, lựa chọn người nghỉ đến thẩm định hồ sơ và chi trả.

Đồng Nai, Lâm Đồng, Gia Lai và Tây Ninh chưa ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể tiêu chí lựa chọn người nghỉ, khiến các đơn vị thiếu căn cứ thống nhất để xác định ai phải nghỉ và ai có năng lực cần được giữ lại.

Một số đơn vị tại Hà Nội, TP HCM, Đồng Nai, Lâm Đồng, Đăk Lăk, Gia Lai và Tây Ninh chưa ban hành tiêu chí đánh giá cán bộ, công chức, viên chức. Có nơi đã ban hành nhưng chưa lấy ý kiến tập thể lãnh đạo hoặc chưa cụ thể hóa tiêu chí phù hợp với chức năng, đặc thù của đơn vị.

Qua kiểm tra hồ sơ, Kiểm toán Nhà nước phát hiện 98 người tại Đồng Nai, Lâm Đồng, Đăk Lăk và Gia Lai được duyệt nghỉ với lý do không đáp ứng yêu cầu công việc hoặc tiêu chuẩn chuyên môn, dù ba năm liền kề đều hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên. Đồng Nai có 43 trường hợp, Đăk Lăk 45, Lâm Đồng 7 và Gia Lai 3.

Một số đơn vị tại TP HCM cũng có tình trạng tương tự nhưng báo cáo không nêu số người. Ngoài ra, 14 đơn vị của thành phố giải quyết chế độ cho người được hội đồng đánh giá đạt yêu cầu nhưng còn hạn chế, hoặc còn 10 năm công tác và ba năm liền hoàn thành tốt nhiệm vụ. Kiểm toán Nhà nước cho rằng việc này tiềm ẩn nguy cơ giải quyết chưa đúng đối tượng.

Người dân đến làm thủ tục hành chính tại Trung tâm phục vụ hành chính công TP Hà Nội, tháng 7/2025. Ảnh: Giang Huy

Nhiều người được duyệt nghỉ chưa đúng diện

Kiểm toán Nhà nước phát hiện một số cán bộ lãnh đạo, quản lý được cho nghỉ dù số lãnh đạo của đơn vị sau sắp xếp không vượt mức quy định, tức chưa có căn cứ xác định họ thuộc diện dôi dư. Nhóm này gồm 24 người tại Tây Ninh, 5 người ở Đồng Nai, 5 người tại Gia Lai và các trường hợp thuộc 2 đơn vị ở TP HCM.

Tây Ninh còn giải quyết chế độ cho 56 người thuộc đơn vị không trực tiếp sắp xếp bộ máy. Văn phòng Chính phủ có 11 trường hợp tương tự, gồm 4 người thuộc các vụ không sắp xếp và 7 người làm việc tại các vụ có thay đổi tổ chức nhưng phòng trực thuộc vẫn được giữ nguyên.

Một số người nghỉ vì lý do sức khỏe nhưng hồ sơ thiếu tài liệu y tế, thông tin khám chữa bệnh hoặc căn cứ chuyên môn. Sai sót này được phát hiện với 19 trường hợp tại Đăk Lăk, 6 người ở Đồng Nai và tại 6 đơn vị của TP HCM.

Đồng Nai có một công chức, viên chức không đạt tiêu chuẩn bằng cấp nhưng không thuộc diện tinh giản vẫn được áp dụng chính sách. Tại Hà Nội, một số hồ sơ chưa đủ tài liệu chứng minh người nghỉ không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ hoặc tiêu chuẩn của vị trí việc làm sau sắp xếp.

TP HCM có 7 đơn vị cho người còn trên 5 năm công tác nghỉ dù số biên chế chưa đủ hoặc không vượt khung quy định. Gia Lai giải quyết nghỉ hưu trước tuổi cho 3 người nhưng chưa kiểm tra đủ thời gian họ làm việc tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Văn phòng Chính phủ phê duyệt cho 28 người nghỉ nhưng hồ sơ chưa thể hiện kết quả thực hiện nhiệm vụ trong ba năm gần nhất.

Chỉ đánh giá người làm đơn xin nghỉ

Tại Cần Thơ và Cà Mau, một số đơn vị không đánh giá toàn bộ cán bộ, công chức, viên chức mà chỉ xem xét những người làm đơn xin nghỉ hưởng chính sách.

Cụ thể, tình trạng này xảy ra tại Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Sở Y tế Cần Thơ; Ban Quản lý khu kinh tế và Ban Quản lý dự án công trình xây dựng tỉnh Cà Mau. Hai xã An Thạnh và Kế Sách của Cần Thơ dùng kết quả đánh giá công chức hằng năm làm căn cứ xét cho nghỉ.

Một số đơn vị sự nghiệp tại TP Vị Thanh cũ chấm dứt hoạt động nhưng không giải quyết thôi việc ngay cho viên chức. Nhân sự dôi dư được chuyển sang Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao trước khi hưởng chính sách, chưa đúng hướng dẫn của Bộ Nội vụ.

Duyệt sai thời điểm, thay đổi nhóm chính sách

Đăk Lăk có 46 trường hợp được phê duyệt nghỉ sau ngày 1/9/2025, không đúng thời hạn tại kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư và hướng dẫn của Bộ Nội vụ. Địa phương này còn phê duyệt sau ngày 1/7/2025 cho 50 người đã đủ điều kiện nghỉ tại thời điểm chính quyền địa phương hai cấp bắt đầu hoạt động, làm thay đổi nhóm chính sách được hưởng.

Trong đó, 33 người chuyển từ diện nghỉ thôi việc sang nghỉ hưu trước tuổi; 17 người chuyển từ nhóm còn trên 5 đến đủ 10 năm công tác sang nhóm còn từ đủ 2 đến 5 năm. Báo cáo không nêu số tiền chênh lệch phát sinh do thay đổi nhóm chính sách.

Sai sót tiếp tục xuất hiện trong quá trình tính toán và chi trả. Một trường hợp tại phường Sơn Tây, Hà Nội; 4 người ở Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đồng Nai và 2 người tại Tây Ninh được tính một số khoản phụ cấp chưa đúng quy định vào tiền lương làm căn cứ xác định chế độ.

Tây Ninh tính thừa ba tháng tiền lương hỗ trợ tìm việc cho 16 viên chức, người lao động đã tham gia bảo hiểm thất nghiệp; 3 trường hợp khác bị tính sai số tiền.

Văn phòng Bộ Giáo dục và Đào tạo trả chênh thêm một tháng so với quyết định nghỉ hưu, tương đương 15,5 triệu đồng cho một người.

Tại Cần Thơ, một người được tính trợ cấp một lần bằng 60 tháng lương, trị giá 457 triệu đồng, nhưng không đúng với thời gian được hưởng. Một trường hợp tại phường Vĩnh Châu cũng bị xác định sai thời gian hưởng trợ cấp theo số năm đóng bảo hiểm xã hội.

Cần Thơ còn dùng 3,4 tỷ đồng ngân sách nhà nước để chi cho 5 người, trong khi phải sử dụng nguồn của đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm chi thường xuyên.

Hai xã Quỳnh Nhai và Mường Sại của Sơn La đã phát hiện chi tiền không đúng đối tượng nhưng chưa thu hồi hết. Báo cáo không nêu số người và số tiền còn phải thu.

Hà Nội có 16 người được duyệt nghỉ hưu từ ngày 1/7/2025 nhưng vẫn nhận lương và chính sách an sinh xã hội trong tháng 7.

Hơn 140 tỷ đồng không thể phân bổ

Sau sắp xếp, Văn phòng UBND tỉnh Đồng Nai chưa được bàn giao đầy đủ sổ sách, chứng từ về 27,547 tỷ đồng đã chi tại tỉnh Bình Phước cũ trong 6 tháng đầu năm 2025. Đây là khoản kinh phí chưa có đủ hồ sơ để kiểm tra, không phải toàn bộ số tiền đã được xác định chi sai.

Hai trường hợp tại Lâm Đồng cũng không cung cấp đầy đủ hồ sơ làm căn cứ xác định kinh phí chi trả.

Bộ Xây dựng lập dự toán chưa sát thực tế, khiến 140,21 tỷ đồng đã được Thủ tướng giao không thể phân bổ. Đây là kinh phí chưa phân bổ được, không phải số tiền bị xác định chi sai. Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch chuyển sang năm sau phần kinh phí thực hiện chính sách còn dư chưa phù hợp quy định.

Từ kết quả kiểm toán chọn mẫu, Kiểm toán Nhà nước đề nghị Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan trung ương và địa phương kiểm tra toàn diện những trường hợp chưa được kiểm toán chi tiết; xử lý sai sót, ngăn thất thoát ngân sách và làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan.

Bộ Nội vụ sau đó yêu cầu các cơ quan rà soát toàn bộ trường hợp đã được giải quyết chế độ, khắc phục sai sót và báo cáo trước ngày 15/9.

Nguồn: VNE