Các quỹ bảo hiểm y tế nhỏ trong năm nay sẽ nhận tổng cộng khoảng 7,9 tỷ korun từ Quỹ Bảo hiểm Y tế Tổng hợp (VZP), đơn vị đã ghi nhận lợi nhuận tăng cao trong những năm gần đây nhờ khoản thanh toán của nhà nước cho người tị nạn Ukraine. Quyết định phân bổ lại này đã được Thượng viện thông qua hôm thứ Tư nhằm ổn định hệ thống bảo hiểm y tế. Đồng thời, Thượng viện bác bỏ đề xuất giảm mức đóng bảo hiểm xã hội của người kinh doanh tự do về mức của năm ngoái. Tuy nhiên, thay đổi này chỉ nhận được sự ủng hộ của một trong ba ủy ban thượng viện tham gia xem xét. Thượng viện cũng có thể hoãn việc thông qua sửa đổi luật nhằm cải thiện điều kiện bỏ phiếu cho người khiếm thị, ngoại trừ cấp bầu cử địa phương.

Dù vấp phải sự phản đối từ một bộ phận nghị sĩ cho rằng đây là giải pháp thiếu tính hệ thống, Thượng viện vẫn thông qua việc phân bổ gần 8 tỷ korun từ VZP. Dự luật sửa đổi về bảo hiểm y tế sẽ được trình lên Tổng thống Petr Pavel để ký ban hành.

Theo Bộ trưởng Y tế Adam Vojtěch, việc chuyển nguồn này nhằm ứng phó với sự mất cân đối của hệ thống trong bốn năm qua, chủ yếu do các quy định chi trả thâm hụt khiến chi phí của các quỹ ngành vượt quá nguồn thu. Ông cho rằng cơ chế phân bổ hiện tại chưa đủ khả năng phản ứng với các tình huống bất thường như vậy. Khoản tiền phân bổ dựa trên bảo hiểm y tế dành cho người tị nạn Ukraine, đối tượng mà nhà nước chi trả bảo hiểm. Theo báo cáo, 9/10 người Ukraine tại Séc tham gia VZP nhưng mức sử dụng dịch vụ y tế của họ thấp hơn đáng kể so với dân số chung. Đến cuối tháng 10 năm ngoái, VZP ghi nhận lợi nhuận khoảng 10,5 tỷ korun từ nhóm này, trong khi sáu quỹ bảo hiểm ngành chỉ đạt tổng cộng khoảng 2,6 tỷ korun.

Theo dự luật, khoản phân bổ sẽ dựa trên chênh lệch lợi nhuận giữa VZP và các quỹ bảo hiểm ngành. Bộ trưởng Vojtěch cảnh báo rằng nếu không có biện pháp này, khả năng thanh toán dịch vụ y tế cho các nhà cung cấp có thể bị đe dọa trong ngắn hạn.

Ông cũng nhấn mạnh rằng các cải cách sâu rộng nhằm nâng cao hiệu quả và khả năng chống chịu của hệ thống bảo hiểm y tế công không thể thực hiện khi một số quỹ bảo hiểm đứng trước nguy cơ ngừng hoạt động vì những nguyên nhân nằm ngoài tầm kiểm soát. Tuy nhiên, một số nghị sĩ, như Thượng nghị sĩ Ivana Váňová (đảng KDU-ČSL), chỉ trích dự luật là thiếu hệ thống và cho rằng khách hàng của VZP không nên phải gánh hậu quả từ việc cạn kiệt quỹ dự trữ của các quỹ nhỏ. Bộ trưởng khẳng định việc phân bổ sẽ không ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc của họ.

“Trước tiên cần ổn định, sau đó mới có thể cải cách,” ông Vojtěch nói, phản hồi lời kêu gọi cải cách hệ thống. Thượng nghị sĩ Tomáš Třetina (TOP 09) đề xuất giảm số lượng quỹ bảo hiểm từ bảy xuống còn ba đến năm. Bộ trưởng không loại trừ khả năng này nhưng lưu ý không thể sáp nhập các quỹ đang gặp khó khăn tài chính. Ông cũng cho rằng việc có nhiều quỹ vẫn tốt hơn mô hình độc quyền như tại Anh.

Thượng viện bác đề xuất giảm mức đóng của người kinh doanh tự do

Thượng viện cũng đã bác bỏ đề xuất giảm mức đóng bảo hiểm xã hội của người kinh doanh tự do về mức năm ngoái, do lo ngại ảnh hưởng đến nguồn thu hệ thống hưu trí và mức lương hưu tương lai. Dự luật sẽ được gửi lại Hạ viện để xem xét lại, nơi liên minh cầm quyền có thể vượt qua quyền phủ quyết của Thượng viện. Quyết định bác bỏ được thông qua với đa số sít sao.

Dự luật đề xuất hủy bỏ việc tăng mức cơ sở đóng bảo hiểm từ 35% lên 40% mức lương trung bình. Tuy nhiên, các nhà phê bình cảnh báo rằng việc giảm khoảng 715 korun mỗi tháng có thể khiến người kinh doanh tự do nhận lương hưu thấp hơn khoảng 1.500 korun mỗi tháng trong tương lai, đồng thời làm thất thu ngân sách hưu trí tới 3,5 tỷ korun mỗi năm.

Nhiều nội dung khác được đưa ra xem xét

Thượng viện cũng dự kiến xem xét sửa đổi luật yêu cầu các nhà sản xuất thiết bị y tế phải báo cáo tình trạng gián đoạn cung ứng, phù hợp với quy định mới của EU. Bộ trưởng Y tế đồng ý với các điều chỉnh do ủy ban y tế đề xuất.

Ngoài ra, Thượng viện có thể thông qua sửa đổi nhằm tổ chức bầu cử bổ sung tại cấp xã để tránh tình trạng phe đối lập gây ra các cuộc bầu cử mới hàng loạt bằng cách từ chức tập thể. Theo đề xuất, chỉ các ghế trống do đối lập bỏ lại mới được bầu bổ sung.

Thượng viện cũng sẽ xem xét bổ nhiệm nhà khoa học chính trị và sử học Hana Kubátová vào Hội đồng Viện Nghiên cứu các chế độ toàn trị, theo đề cử của Tổng thống. Đồng thời, một đề xuất hiến định về quyền thanh toán bằng tiền mặt và quyền sống không phụ thuộc công nghệ số cũng sẽ được thảo luận.

Có thể hoãn luật hỗ trợ người khiếm thị trong bầu cử

Việc thông qua sửa đổi luật nhằm hỗ trợ người khiếm thị trong bầu cử có thể bị hoãn. Nguyên nhân là cần giải quyết vấn đề khi trong bầu cử Thượng viện tới đây, tất cả ứng viên sẽ lần đầu tiên được in trên một phiếu bầu duy nhất. Một số nghị sĩ đề xuất tiếp tục sử dụng phiếu riêng cho từng ứng viên như trước.

Dự luật do các thượng nghị sĩ ANO đề xuất nhằm giúp người khiếm thị sử dụng mã QR trên phiếu bầu để xác nhận lựa chọn của mình. Họ có thể phóng to nội dung hoặc nghe đọc văn bản qua điện thoại. Theo các tác giả, giải pháp này sẽ giúp khoảng 75.000 người và làm tăng chi phí in ấn khoảng 2 triệu korun cho mỗi kỳ bầu cử.

Ủy ban pháp lý hiến pháp của Thượng viện đề xuất lùi hiệu lực của luật từ tháng 7 năm nay sang tháng 1 năm sau để đảm bảo thời gian chuẩn bị. Do đó, cuộc bầu cử Thượng viện vào tháng 10 năm nay sẽ chưa áp dụng quy định mới.

Nguồn ČT24