Nghỉ thai sản và nghỉ chăm con của cha mẹ ở Cộng hòa Séc

Ở Cộng hòa Séc thời gian nghỉ thai sản kéo dài 28 tuần. Trong thời gian này, người phụ nữ được hưởng tiền trợ cấp nghỉ thai sản (peněžitá pomoc v mateřství.).
Nếu sau đó người mẹ quyết định đi làm trở lại, công ty sẽ phải bố trí lại vị trí công việc cũ trước khi nghỉ đẻ. Thời gian nghỉ chăm con sẽ tiếp theo nghỉ thai sản và có thể kéo dài đến 4 năm. Bố và mẹ có thể luân phiên thay nhau chăm sóc trẻ trong thời gian nghỉ chăm con.

1. Nghỉ thai sản (Mateřská dovolená)
   
   Thời điểm bắt đầu nghỉ thai sản?
   Thai phụ có thể nghỉ thai sản sớm nhất vào đầu tuần thứ 8 trước ngày dự kiến sinh. Thông thường phụ nữ nghỉ việc vào đầu tuần thứ 6 trước ngày dự kiến sinh. Không phải làm đơn xin nghỉ thai sản – Chỉ cần thông báo ngày bắt đầu nghỉ làm cho công ty và Đơn yêu cầu trợ cấp thai sản (žádost o výplatu peněžité pomoci v mateřství)
   
   Thời gian nghỉ thai sản là bao lâu?
   Theo luật là 28 tuần. Nếu sinh đôi hay nhiều con thì thời gian nghỉ thai sản có thể kéo dài đến 37 tuần. Phụ nữ đang trong thời gian 6 tuần sau sinh phải nghỉ ngơi không được phép đi làm.
   
   Trong thời gian nghỉ thai sản, người phụ nữ không được:
   – làm việc như vai trò người làm cho người sử dụng lao động trước khi nghỉ thai sản
   – kinh doanh, nếu trước đó kinh doanh cá thể
   Trở lại làm việc sau khi nghỉ thai sản
   Sau thời gian nghỉ thai sản, người sử dụng lao động phải giữ nguyên công việc cũ cho nữ lao lao động. Nếu không thể được, ví dụ vì công việc ban đầu hoặc nơi làm việc đã bị hủy bỏ, người sử dụng lao động phải bố trí việc mới phù hợp với hợp đồng lao động đã ký trước đó (loại công việc đã thỏa thuận). Công ty không thể từ chối bằng việc nêu lý do đã thuê người khác làm việc đó.
   
2. Nghỉ chăm con (Rodičovská dovolená)
   Khi nào nghỉ chăm con bắt đầu?
   Thời gian nghỉ chăm con bắt đầu tiếp ngay theo sau khi nghỉ thai sản, theo luật quy định người sử dụng lao động có nghĩa vụ cho nghỉ chăm con cho đến khi con được 3 tuổi. Nếu cha mẹ muốn nghỉ chăm con cho đến khi con 4 tuổi, phải thỏa thuận và được sự đồng ý của người sử dụng lao động.
   Cả bố và mẹ đều có thể nghỉ chăm con hoặc nghỉ thai sản cùng một lúc, nhưng chỉ một trong hai người sẽ nhận được trợ cấp an sinh xã hội liên quan.
   
   Làm thế nào để xin Trợ cấp chăm con ( rodičovský příspěvek) ?
   Phải làm đơn xin trợ cấp chăm con, tốt nhất là trước khi kết thúc nghỉ thai sản.
   Hồ sơ xin trợ cấp nộp tại phòng lao động – bộ phận trợ cấp xã hội nơi thường trú.
   Để nhận trợ cấp chăm con, cả bố hoặc mẹ và con phải có hộ khẩu thường trú tại Cộng hòa Séc.
   
   Số tiền trợ cấp chăm con
   Thời gian nghỉ chăm con không nhất thiết phải phải sử dụng hết.
   Nhà nước trợ cấp chăm con tối đa 220 000 CZK và cha mẹ có thể tự chọn thời gian nghỉ (Tối đa không quá 4 năm). Trước đây, cha mẹ phải chọn muốn ở nhà chăm con trong hai, ba hoặc bốn năm. Từ năm 2013, có thể thay đổi thời gian nghỉ chăm con theo nhu cầu của gia đình. Tuy nhiên, quyết định này có thể thay đổi không quá ba tháng một lần.
   
   Có thể cho con đi nhà trẻ không?
   Có thể cho con trên hai tuổi đi nhà trẻ hoặc mẫu giáo vô thời hạn mà không bị cắt tiền trợ chăm con.
   Trẻ em dưới hai tuổi chỉ có thể đi nhà trẻ hay mẫu giáo tối đa 46 giờ một tháng .
   
   Quay trở lại làm việc
   Sau khi kết thúc thời gian nghỉ chăm con người sử dụng lao động không nhất thiết phải bố trị lại việc cũ cho người lao động. Nghĩa vụ của công ty chỉ là bố trí việc theo tính chất công việc theo hợp đồng lao động đã ký. Ví dụ: Trước khi nghỉ sinh con, Alice làm trợ lý trong bộ phận tài chính. Sau khi khi đi làm trở lại, công ty có thể bố trí làm trợ lý tiếp thị.
   
   Biên dịch: Ing. Doãn Dân
   https://www.jobs.cz/poradna/rady/mimo-zamestnani/materska-a-rodicovska-dovolena/