Khảo sát mới: Nhiều bác sĩ trẻ tại Séc bị "bỏ mặc" trong quá trình đào tạo chuyên khoa

Họ mất sáu năm học y, nhưng sau khi tốt nghiệp, chặng đường để có thể hành nghề bác sĩ độc lập mới chỉ đi được một nửa. Để làm được điều đó, họ cần vượt qua kỳ thi chứng nhận chuyên khoa. Theo quy định của Séc, người hướng dẫn có trách nhiệm dìu dắt các bác sĩ mới tốt nghiệp đến kỳ thi này, song trên thực tế, nhiều người gần như không quan tâm đến học viên. Đây là kết quả khảo sát do hãng NMS thực hiện cho Hiệp hội Y khoa Séc.

Trong 26% trường hợp, các bác sĩ trẻ phải hoàn toàn tự lo việc đào tạo, còn người hướng dẫn không tham gia. Gần 48% bác sĩ trẻ thậm chí không nhận được phản hồi dù chỉ một lần trong năm.

Những người thực sự được hướng dẫn ít nhất mỗi tuần một lần trong quá trình chuẩn bị thi chứng nhận chuyên khoa có thể xem là may mắn. Nhóm này chiếm khoảng một nửa, tương đương 56%. Nhờ đó, họ nhận được sự hỗ trợ trên con đường tiến tới kỳ thi chuyên khoa. Chỉ sau khi vượt qua kỳ thi, họ mới có thể hành nghề hoàn toàn độc lập, không cần sự giám sát của các đồng nghiệp giàu kinh nghiệm hơn.

Tuy nhiên, kỳ vọng của sinh viên y khoa lại hoàn toàn khác với thực tế phổ biến. Theo khảo sát, 88% cho rằng người hướng dẫn sẽ dành thời gian cho họ ít nhất mỗi tuần một lần.

“Các sinh viên y khoa bước vào môi trường làm việc với những kỳ vọng không được thực tế đáp ứng. Sự thất vọng trong những năm đầu sau đó cũng ảnh hưởng đến quyết định họ muốn tiếp tục làm việc ở đâu và như thế nào,” ông Jakub Bakule thuộc hãng NMS cho biết.

Tình trạng này tác động đến hệ thống y tế và có thể là một trong những nguyên nhân khiến các khu vực ngoài trung tâm thiếu bác sĩ trẻ.

“Nếu một bác sĩ trẻ đã cảm thấy bị bỏ mặc ngay trong quá trình đào tạo chuyên khoa, họ có thể cho rằng điều kiện ở các địa phương còn tồi tệ hơn. Điều này làm giảm động lực chuyển đến làm việc tại đó,” ông Bakule nhận định.

Hồ sơ đào tạo “khống”

Theo nghiên cứu, vấn đề tồn tại ở khắp nơi, song nghịch lý là tình hình tại các bệnh viện đại học lớn còn có phần nghiêm trọng hơn. Dù vậy, các bác sĩ mới ra trường thường cho rằng đây là những cơ sở danh tiếng hơn, nơi họ dễ nhận được tư vấn chuyên môn từ các đồng nghiệp giàu kinh nghiệm.

Một vấn đề đáng chú ý khác là các loại “logbook”, tức sổ ghi chép những nội dung mà bác sĩ trẻ đã hoàn thành trong quá trình đào tạo. Với từng chuyên khoa, số lượng và loại thủ thuật mà họ phải thực hiện để đủ điều kiện dự thi đều được quy định cụ thể. Sổ này cũng ghi lại các kỳ thực tập tại từng khoa và thời gian thực tập.

Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy những ghi chép này thường không phản ánh đúng thực tế. Chẳng hạn, trước kỳ thi, bác sĩ trẻ có thể được xác nhận đã hoàn thành những đợt thực tập mà họ chưa từng tham gia. Gần một nửa số bác sĩ mới tốt nghiệp, tương đương 48%, cho rằng tình trạng này diễn ra phổ biến hoặc rất thường xuyên.

“Gian lận xảy ra cực kỳ thường xuyên. Chẳng hạn, trưởng khoa ghi rằng đã cử một bác sĩ đi thực tập, nhưng trên thực tế người đó không hề được cử đi. Hệ thống tỏ ra như thể có một cơ cấu rõ ràng và mọi thứ vẫn đang vận hành, nhưng thực chất lại hoàn toàn tùy tiện,” một người tham gia khảo sát mô tả.

Người hướng dẫn không được trả thù lao

“Các bác sĩ giàu kinh nghiệm về cơ bản đảm nhiệm vai trò hướng dẫn như một hoạt động tự nguyện. Phần lớn họ không được bố trí thời gian riêng cho công việc này trong lịch làm việc, không nhận bất kỳ khoản thù lao nào, đồng thời cũng không phải chịu trách nhiệm,” Chủ tịch Hiệp hội Y khoa Séc Milan Kubek lý giải về sự thiếu quan tâm của đội ngũ hướng dẫn. Theo ông, muốn thay đổi hệ thống, cần tạo điều kiện để các bác sĩ dễ dàng đảm nhiệm vai trò này hơn.

Các số liệu cũng cho thấy cơ hội phát triển nghề nghiệp là yếu tố được bác sĩ trẻ và sinh viên y khoa quan tâm nhất khi lựa chọn nơi làm việc, với 76% số người được hỏi coi trọng tiêu chí này. Yếu tố đó bao gồm chương trình cố vấn, người hướng dẫn có năng lực và sự hỗ trợ trong quá trình đào tạo.

Ngược lại, tiền bạc và các chế độ phúc lợi có vai trò ít quan trọng hơn đối với bác sĩ trẻ. Chẳng hạn, khoản thưởng tuyển dụng trị giá 350.000 korun chỉ có thể thuyết phục 44% số người được hỏi. Trong khi đó, hỗ trợ nhà ở hoặc giá thuê ưu đãi có thể thu hút 69% trong số họ.

(Theo Novinky)