Iran và Mỹ dự kiến nối lại đàm phán tại thủ đô Islamabad (Pakistan) vào ngày 10-4, trong bối cảnh hai bên vừa đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần.

Iran và Mỹ hẹn đàm phán ngày 10-4

Theo kênh Al Jazeera, Hội đồng An ninh Quốc gia Iran cho biết nước này và Mỹ sẽ tiến hành đàm phán tại thủ đô Islamabad (Pakistan) vào ngày 10-4, cho biết các cuộc thương lượng sẽ dựa trên đề xuất 10 điểm của Tehran, bao gồm kêu gọi kiểm soát eo biển Hormuz và dỡ bỏ toàn bộ các lệnh trừng phạt.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố tạm "đình chỉ" các cuộc tấn công vào Iran trong hai tuần, thay vì thực hiện lời đe dọa mạnh tay trước đó.

Theo ông Trump, lệnh ngừng bắn phụ thuộc vào việc Iran chấp thuận mở cửa "hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn" eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu.

Phía Mỹ cho biết đã "đạt và vượt" các mục tiêu quân sự, đồng thời nhận định đề xuất 10 điểm của Iran là "cơ sở khả thi" cho đàm phán.

Washington khẳng định hai bên đã thu hẹp phần lớn bất đồng và khoảng thời gian hai tuần sẽ giúp hoàn tất thỏa thuận.

Đáp lại, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi xác nhận nếu các cuộc tấn công dừng lại, lực lượng nước này cũng sẽ chấm dứt các hoạt động phòng vệ.

Ông cho biết việc lưu thông qua eo Hormuz có thể được đảm bảo với sự phối hợp của quân đội Iran, dựa trên việc Mỹ chấp nhận khuôn khổ đề xuất của Tehran.

Về phía Pakistan, Thủ tướng Shehbaz Sharif thông báo các bên đã đồng ý "ngừng bắn ngay lập tức ở mọi nơi", bao gồm cả Lebanon, đồng thời mời phái đoàn Mỹ và Iran đến Islamabad để tiếp tục đàm phán nhằm đạt thỏa thuận cuối cùng.

Theo phía Iran, đề xuất 10 điểm bao gồm việc Tehran kiểm soát eo biển Hormuz, rút toàn bộ lực lượng chiến đấu Mỹ khỏi Trung Đông, chấm dứt các chiến dịch quân sự nhằm vào lực lượng đồng minh của Iran, bồi thường thiệt hại do xung đột và dỡ bỏ toàn bộ lệnh trừng phạt từ Mỹ, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc và Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA).

Ngoài ra, Iran yêu cầu giải phóng các tài sản bị phong tỏa ở nước ngoài và phê chuẩn thỏa thuận cuối cùng bằng một nghị quyết ràng buộc của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.

Đặc biệt, dù đồng ý đàm phán, Tehran nhấn mạnh vẫn "hoàn toàn không tin tưởng phía Mỹ", đồng thời cảnh báo sẽ đáp trả "bằng toàn lực" nếu xảy ra bất kỳ sai sót nào từ đối phương. Thời hạn hai tuần cho đàm phán có thể được gia hạn nếu các bên thống nhất.

Trong khi đó, Israel ủng hộ quyết định của Mỹ nhưng khẳng định lệnh ngừng bắn không áp dụng đối với các chiến dịch quân sự của nước này tại Lebanon.

Iran muốn Nga, Trung Quốc bảo đảm an ninh

Cùng ngày, Đại sứ Iran tại Bắc Kinh cảnh báo sẽ đáp trả mạnh mẽ nếu Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn, đồng thời kỳ vọng các cường quốc như Nga, Trung Quốc đóng vai trò bảo đảm an ninh khu vực.

Phát biểu tại Bắc Kinh ngày 8-4, Đại sứ Iran tại Trung Quốc Abdolreza Rahmani Fazli cho biết Tehran mong Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, Trung Quốc, Nga cùng các nước trung gian như Pakistan và Thổ Nhĩ Kỳ phối hợp nhằm đảm bảo Mỹ không tái khởi động chiến sự.

Đặc biệt, ông Fazli nhấn mạnh Mỹ đã "ba lần thất hứa", khiến Tehran không còn tin tưởng. Ông cảnh báo nếu Washington tiếp tục vi phạm cam kết, Iran sẽ "có hành động mạnh mẽ để đáp trả và khiến Mỹ phải hối hận".

Về tình hình thực địa, đại sứ Iran cho biết hiện có khoảng 3.000 tàu đang chờ đi qua eo biển Hormuz. Tehran sẽ có biện pháp giảm áp lực và cho phép tàu thuyền lưu thông, nhưng việc tuyến hàng hải chiến lược này có thể mở hoàn toàn hay không còn phụ thuộc vào kết quả đàm phán.

Ông Fazli cho rằng rủi ro lớn nhất của tiến trình đàm phán là sự thiếu nhất quán từ phía Mỹ. Iran chỉ kỳ vọng tiến triển nếu Washington chấp nhận đàm phán dựa trên đề xuất 10 điểm mà Tehran đưa ra trước đó. Theo phía Iran, đây là nền tảng nhằm đảm bảo hòa bình lâu dài cho khu vực, bao gồm cả Lebanon.

Nguồn: Tuổi trẻ