02/06/2026 13:01Sau nhiều năm, Cộng hòa Séc đã cải thiện vị trí trong Chỉ số Thịnh vượng. So với các nước khác trong Liên minh châu Âu, nước này chỉ tăng hai bậc, từ vị trí thứ 16 lên thứ 14, nhưng đây vẫn là thành tích tốt nhất của Séc kể từ năm 2022 - cũng là năm đầu tiên chỉ số này được công bố.
Theo các nhà nghiên cứu, Séc được cải thiện chủ yếu nhờ tình hình kinh tế khả quan hơn. Tuy nhiên, sự phát triển của nước này vẫn bị cản trở bởi mức đầu tư yếu vào quốc phòng và tỷ lệ số hóa còn thấp.
Bắc Âu tiếp tục dẫn đầu
Đứng đầu bảng xếp hạng vẫn là các quốc gia Bắc Âu. Thụy Điển giữ ngôi quán quân, tiếp theo là Đan Mạch và Phần Lan, quốc gia đã thay Áo ở vị trí thứ ba. Nhóm các nước luôn duy trì thành tích cao trong toàn bộ thời gian khảo sát còn có Hà Lan, nước đồng điểm với Áo và cùng chia sẻ vị trí thứ tư - thứ năm.
Ông Tomáš Odstrčil, nhà phân tích của nền tảng Evropa v datech - đơn vị xây dựng bảng xếp hạng cùng với Ngân hàng Česká spořitelna - nhận định: “Điểm chung của những quốc gia thịnh vượng nhất là nền kinh tế tương đối mạnh, cùng chất lượng giáo dục và nghiên cứu cao. Tuy nhiên, ngoài những yếu tố đó, kết quả của họ lại khá khác biệt.”
Ông cho biết thêm:“Trong khi Thụy Điển dẫn đầu về môi trường nhờ lượng phát thải thấp, sử dụng năng lượng tái tạo và tỷ lệ che phủ rừng cao, thì Hà Lan chỉ đứng thứ 23 về tình trạng môi trường. Bù lại, nước này có thể tự hào với thị trường lao động tốt nhất, mức độ số hóa mạnh nhất và nền tài chính công được quản lý hiệu quả.”
Tài chính tương đối lành mạnh giúp Séc cải thiện vị trí
Chính nền tài chính tương đối ổn định cũng là một trong những yếu tố giúp Séc thăng hạng. Tuy nhiên, các tác giả nghiên cứu lưu ý rằng sự ổn định kinh tế vĩ mô của Séc phải đánh đổi bằng lạm phát cao, kéo theo mức lương thực tế sụt giảm.
Bà Tereza Hrtúsová, chuyên gia phân tích của Ngân hàng Česká spořitelna, giải thích: “Séc đã vượt qua giai đoạn hậu khủng hoảng với mức nợ thấp hơn Slovakia và vẫn giữ được sự ổn định kinh tế vĩ mô tương đối, nhưng phải trả giá bằng lạm phát cao và thu nhập thực giảm. Trong khi đó, Slovakia sử dụng nhiều hơn chính sách mở rộng tài khóa, dẫn đến nợ công tăng nhanh hơn. Kinh tế Ba Lan ghi nhận tăng trưởng mạnh, nhưng đang đối mặt với thâm hụt ngân sách gia tăng và những thách thức cơ cấu về năng suất cũng như hiệu quả đầu tư.”
Ngoài các chỉ số kinh tế, Séc còn được đánh giá cao nhờ khả năng tiếp cận dịch vụ y tế: chỉ khoảng 0,5% dân số gặp khó khăn trong việc tiếp cận chăm sóc y tế. Bên cạnh đó, an ninh cũng là một điểm mạnh của nước này. Trong lĩnh vực an ninh mạng, Séc nằm trong nhóm dẫn đầu tuyệt đối.
Ông Jakub Neščivera từ Cơ quan Quốc gia về An ninh mạng và An ninh thông tin cho biết: “Việc đứng số một về an ninh mạng trên phạm vi toàn cầu vừa là trách nhiệm lớn, vừa không phải ngẫu nhiên. Đây là kết quả của quá trình làm việc lâu dài và có hệ thống, từ hoàn thiện khung pháp lý, xây dựng năng lực kỹ thuật cho đến đào tạo chuyên gia cũng như nâng cao nhận thức cộng đồng. Điểm mạnh của Cộng hòa Séc còn nằm ở hợp tác quốc tế sâu rộng và sự kết nối giữa nhà nước, khu vực tư nhân và giới học thuật, nhờ đó chúng tôi nắm bắt tốt hơn các mối đe dọa hiện tại và có thể phản ứng kịp thời.”
Nhà ở đắt đỏ, quốc phòng yếu kém
Ở chiều ngược lại, yếu tố kéo Séc tụt hạng là quốc phòng. Trong EU, Séc chỉ đứng thứ 16 về chi tiêu quốc phòng. Theo tuyên bố của đương kim Thủ tướng Andrej Babiš (ANO), nước này sẽ không hoàn thành cam kết của NATO trong năm nay về mức chi 2% GDP cho quốc phòng.
Theo các tác giả bảng xếp hạng, vấn đề của Séc trong lĩnh vực quốc phòng không chỉ nằm ở mức chi tiêu. Các chuyên gia còn cảnh báo về mức độ chuẩn bị rất kém của người dân trước các tình huống khủng hoảng.
Trụ cột mà Séc có kết quả tệ nhất trong chỉ số này là khả năng tiếp cận nhà ở. Trong lĩnh vực này, Séc đứng thứ năm từ dưới lên trong toàn EU, và tình hình vẫn đang tiếp tục xấu đi. Hiện nay, một căn hộ trung bình ở Séc có giá tương đương 13,6 năm lương, mức cao thứ hai trong EU.
Người Séc cũng thuộc nhóm dân cư có xu hướng rất chuộng sở hữu nhà ở. Theo khảo sát, 92% số người được hỏi mong muốn có nhà riêng. Tuy nhiên, phần lớn trong số họ không đủ khả năng chi trả.
Số hóa, giáo dục và y tế vẫn là những điểm nghẽn
Các tác giả khuyến nghị Séc cần tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số. Dù nước này đã tăng 5 bậc ở tiêu chí này, nhưng vị trí thứ 21 trong EU vẫn bị xem là chưa đạt yêu cầu. Nghiên cứu đặc biệt phê phán việc Séc còn thiếu ngay cả những yếu tố tương đối cơ bản của chính quyền điện tử (e-government), chẳng hạn như biểu mẫu được điền sẵn tại các cơ quan hành chính.
Theo nghiên cứu, giáo dục cũng đang bị thiếu đầu tư, khi lĩnh vực này chỉ nhận được 4,5% GDP. Ngoài ra, người Séc cũng nằm trong nhóm dân cư ít mặn mà với việc nâng cao trình độ ngoài khuôn khổ giáo dục chính quy, chẳng hạn thông qua các khóa đào tạo lại nghề.
Các tác giả của chỉ số cũng gọi hệ thống y tế Séc là một “quả bom hẹn giờ”. Dù dịch vụ y tế ở đây từ lâu vẫn có độ bao phủ rộng, nhưng người Séc trung bình chỉ sống khỏe mạnh đến 62 tuổi. Các chuyên gia cũng cảnh báo về tình trạng xao nhãng chẩn đoán bệnh mạn tính, điều bị đánh giá là một mô hình tài chính không bền vững.
Bảng xếp hạng chỉ số thịnh vượng các nước EU
Thụy Điển
Đan Mạch
Phần Lan
Áo
Hà Lan
Đức
Bỉ
Estonia
Ireland
Pháp
Luxembourg
Slovenia
Malta
Séc
Tây Ban Nha
Bồ Đào Nha
Cyprus
Italy
Litva
Latvia
Hungary
Croatia
Ba Lan
Romania
Slovakia
Bulgaria
Hy Lạp
Nguồn iDnes
Ghi rõ nguồn TAMDAMEDIA.eu khi phát hành lại thông tin từ website này
