TamdaMedia Logo

Bất cập khiến Temu, Shein vào Việt Nam không cần đăng ký

Tyna,

Thiếu cơ chế giám sát chặt chẽ, mức xử vi phạm không đủ răn đe, chính sách thuế bất cập là những kẽ hở khiến Temu, Shein vào Việt Nam mà không cần đăng ký.

Theo quy định, các sàn bán lẻ online xuyên biên giới có tên miền Việt Nam, ngôn ngữ hiển thị là tiếng Việt, hoặc có trên 100.000 lượt giao dịch một năm từ Việt Nam phải đăng ký hoạt động với Bộ Công Thương. Nhưng từ đầu tháng 10, Temu thuộc PDD Holdings (Trung Quốc) - tập đoàn sở hữu trang thương mại điện tử Pinduoduo - chưa đăng ký hoạt động ở Việt Nam, vẫn cho người dùng tải ứng dụng (app), mua hàng và thanh toán trên nền tảng này với phiên bản tiếng Việt.

Ông Hoàng Văn Cường, Ủy viên Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội, nói cơn lốc Temu tràn hàng giá rẻ vào Việt Nam là sự cảnh báo lớn cho thị trường nội địa. Ông đặt vấn đề về trách nhiệm của cơ quan quản lý Nhà nước, khi để xảy ra hiện tượng các sàn thương mại điện tử xuyên biên giới chưa xin phép nhưng bán hàng rầm rộ ở Việt Nam.

"Chúng ta cần hành động, phải kiểm soát về chất lượng hàng, chứ không thể buông lỏng", ông Cường nói.

Gần nửa tháng sau khi Temu âm thầm vào thị trường Việt Nam, Bộ Công Thương mới giao Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số yêu cầu sàn này tuân thủ pháp luật. Không riêng Temu, gần đây, các nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới khác như Shein, 1688 cũng hoạt động kinh doanh tại Việt Nam nhưng chưa đăng ký.

Luật sư Nguyễn Đình Hiệp (Công ty Luật TNHH Hoanganh IBC) cho rằng việc một sàn online nước ngoài chưa đăng ký nhưng vẫn hoạt động, bán hàng ở thị trường trong nước cho thấy cơ quan quản lý thiếu cơ chế giám sát chặt để phát hiện các hành vi sai phạm của hoạt động này.

Thực tế, Việt Nam đã có quy định về xử phạt hành chính với website thương mại điện tử không đăng ký. Song theo ông Hiệp, mức phạt quá thấp, tối đa 30 triệu đồng với cá nhân, 60 triệu với tổ chức. "Với quy mô, lợi nhuận của các sàn thương mại điện tử ngày càng lớn, mức phạt này không đủ sức ngăn chặn, răn đe. Chúng ta thiếu chế tài đủ mạnh để quản các sàn này khi họ vi phạm", ông nói.

shein-temu-copy-6327-172960991-8648-5649-1730341709.jpg

Còn theo Luật sư Nguyễn Quốc Toản, Giám đốc Hãng luật IAM (TP HCM), các quy định liên quan tới thương mại điện tử mới được quy định bằng các văn bản dưới luật (nghị định) và được chỉnh sửa và bổ sung từ 2013 đến 2021, nhưng chưa phổ quát hết các trường hợp. Ví dụ, quy định chỉ xử lý các trang web có tên miền".vn", nhưng thực tế phát sinh như trường hợp của Temu, website có tên miền ".com".

Việc quản lý lỏng lẻo, theo Chủ tịch Công ty Luật SB Law, khiến người tiêu dùng chịu rủi ro khi các sàn thiếu chính sách bảo vệ họ. "Các sàn bán online không xin phép thường không cam kết về chất lượng sản phẩm hay các chính sách đổi trả, bảo hành", luật sư Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SB Law nhìn nhận.

Do đó, khi có tranh chấp xảy ra, người tiêu dùng không có cơ sở bảo vệ quyền lợi của mình. Cơ quan chức năng cũng khó kiểm soát chất lượng hàng hóa cũng như xác định trách nhiệm pháp lý và xử lý, bởi nhiều sàn không đăng ký, không có địa chỉ trụ sở rõ ràng ở Việt Nam.

Chưa kể, ông Hà lo ngại việc thất thu thuế từ các sàn bán online không phép, như Temu, Shein. "Điều này tạo ra môi trường cạnh tranh thiếu lành mạnh khi đặt doanh nghiệp tuân thủ đúng quy định vào thế bất lợi", ông bình luận.

Theo số liệu của Tổng công ty cổ phần bưu chính viễn thông (VNPT) vào tháng 3/2023, mỗi ngày có khoảng 4-5 triệu đơn hàng giá trị nhỏ (dưới 1 triệu đồng) được vận chuyển từ Trung Quốc về Việt Nam qua các sàn thương mại điện tử. Tức là, trung bình mỗi ngày có 45-63 triệu USD hàng giá trị nhỏ không được thu thuế nhập khẩu và VAT.

Trong khi đó, hàng giá trị dưới 1 triệu bán qua các sàn online đang được miễn thuế, theo quyết định của Chính phủ từ 2010. Giả sử bình quân mỗi đơn hàng loại này khoảng 200.000 đồng, thì với 4-5 triệu đơn hàng, tổng giá trị lên tới 800 tỷ đồng. Tương ứng, ngân sách có thể thất thu thuế lớn nếu miễn thuế với loại hàng này.

Nhìn nhận các sàn như Temu, Shein lách và tận dụng việc miễn thuế với hàng dưới 1 triệu để bán đồ giá rẻ vào Việt Nam, Phó thủ tướng Hồ Đức Phớc cho biết Chính phủ sẽ bỏ quy định này. Tức, hàng nhập vào Việt Nam là phải chịu thuế.

Tuy vậy, để lấp khoảng trống pháp lý, lỗ hổng trong quản lý sàn thương mại điện tử xuyên biên giới, luật sư Nguyễn Đình Hiệp cho rằng các cơ quan có thẩm quyền cần tăng giám sát bằng việc phối hợp với đơn vị dịch vụ mạng để rà soát các tên miền thương mại điện tử. Từ đó, việc phát hiện và xử lý sai phạm sẽ kịp thời và nhanh chóng.

Về mặt công nghệ, ông Trần Minh Tuấn, Vụ trưởng Kinh tế số và Xã hội số (Bộ Thông tin & Truyền thông) cho biết họ có thể hỗ trợ Bộ Công Thương, Tài chính trong kiểm tra, đối soát khi các sàn bán online vào hoạt động tại Việt Nam.

Theo Luật Giao dịch điện tử, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này, gồm thương mại điện tử, phải có trách nhiệm báo cáo định kỳ cho cơ quan quản lý. Bộ này đang xây dựng cơ chế tiếp nhận, quản lý về thương mại, giao dịch điện tử. Hệ thống này sẽ hỗ trợ các bộ ngành kết nối, chia sẻ dữ liệu.

Ngoài tăng rà soát, giới chuyên gia cho rằng nhà chức trách cần tăng chế tài xử phạt với các sàn vi phạm, gồm phạt tiền và hình thức bổ sung như đình chỉ hoạt động, thu hồi giấy phép kinh doanh khi họ cố ý vi phạm. "Việc này nhằm răn đe các hành vi tương tự trong tương lai", luật sư Nguyễn Đình Hiệp nói.

Bên cạnh đó, hợp tác quốc tế về quản lý thương mại điện tử xuyên biên giới là điều cần thiết trong bối cảnh toàn cầu hóa. "Phối hợp với các nước khác sẽ giúp Việt Nam theo dõi, truy vết giao dịch của sàn nước ngoài, bảo vệ lợi ích của người tiêu dùng và thị trường nội địa", ông Nguyễn Thanh Hà góp ý.

Về phía cơ quan quản lý, đại diện Cục Thương mại điện tử & Kinh tế số (Bộ Công Thương) cho biết Bộ này đã báo cáo Thủ tướng về đề xuất ban hành Luật chuyên ngành về thương mại điện tử. Việc này nhằm tăng quản lý Nhà nước với các giao dịch xuyên biên giới. Cơ quan này cũng kiến nghị Bộ Tài chính nghiên cứu phương án giám sát, quản lý hàng nhập qua các sàn chưa tuân thủ pháp luật.

Còn Bộ Tài chính cho hay họ sẽ bỏ quy định về miễn thuế VAT với hàng nhập dưới 1 triệu đồng bán qua các sàn thương mại điện tử tại Luật Thuế VAT đang trình Quốc hội, để tránh thất thu thuế.

(Nguồn: Vnexpress)

Chia sẻ:
A2+ Banner ALL Articles

Bạn cũng có thể thích

Vụ ông Lê Thanh Thản: 519 căn hộ không có sổ đỏ được định giá hơn 2.000 tỉ đồng

Vụ ông Lê Thanh Thản: 519 căn hộ không có sổ đỏ được định giá hơn 2.000 tỉ đồng

Tại dự án CT6 Kiến Hưng, "đại gia" Lê Thanh Thản bị cáo buộc xây 519 căn hộ sai quy hoạch dẫn đến không đủ điều kiện cấp sổ đỏ. Số căn hộ này được định giá hơn 2.047 tỉ đồng. - Ảnh 1. Ông Lê Thanh Thản bị cáo buộc xây cả tòa nhà CT6C sai quy hoạch - Ảnh: DANH TRỌNG - NAM TRẦN Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân TP Hà Nội truy tố ông Lê Thanh Thản (76 tuổi, Tổng giám đốc Công ty Bemes) cho thấy tại dự án CT6 Kiến Hưng, chủ đầu tư đã xây dựng hàng loạt hạng mục sai quy hoạch, tạo lập thêm hàng trăm căn hộ để bán cho khách hàng. Trong số này, 519 căn hộ người dân đã mua đến nay không được cấp sổ đỏ. Ông Lê Thanh Thản xây thêm cả tòa nhà sai phép Theo cáo trạng, dự án CT6 Kiến Hưng do Công ty cổ phần sản xuất, xuất nhập khẩu Bemes làm chủ đầu tư, được UBND tỉnh Hà Tây (cũ) phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500 vào tháng 6-2008. Theo quy hoạch được duyệt, khu nhà cao tầng có diện tích xây dựng 5.586m², 31 tầng, gồm hai tháp: một tháp chung cư cao cấp CT6A với 231 căn hộ và một tháp khách sạn CT6B với 459 phòng. Ngoài ra, dự án có 15 căn nhà thấp tầng và khu đất hơn 718m² dành xây dựng nhà trẻ, mẫu giáo. - Ảnh 2. Hàng trăm người dân mua nhà của ông Lê Thanh Thản đến tòa với tư cách bị hại thời điểm phiên tòa được mở năm 2023 - Ảnh: DANH TRỌNG Tuy nhiên trên thực tế khu nhà cao tầng được xây thành ba block CT6A, CT6B và CT6C. Trong đó, CT6C là tòa nhà không có trong thiết kế được duyệt. Công trình có một tầng hầm và 31 tầng cùng tầng áp mái, trong khi thiết kế ban đầu là hai tầng hầm và 31 tầng. Số lượng căn hộ cũng tăng đột biến. Từ 231 căn hộ chung cư được duyệt, thực tế khu nhà cao tầng có tới 1.582 căn hộ. Tháp khách sạn với 459 phòng theo quy hoạch không còn, thay vào đó là các căn hộ. Khu nhà thấp tầng cũng thay đổi từ 15 căn lên 38 căn. Đáng chú ý, tại vị trí được quy hoạch làm trường mẫu giáo không có công trình nhà trẻ, mẫu giáo mà được xác định là khu nhà thấp tầng. Theo kết luận giám định xây dựng, tổng diện tích sàn của dự án từ gần 82.000m² theo thiết kế được duyệt tăng lên 147.000m². Riêng diện tích sàn nhà ở tăng từ 62.000m² lên 139.000m². Những thay đổi này khiến nhiều căn hộ được tạo lập không phù hợp với quy hoạch được phê duyệt và không đủ điều kiện để được cấp giấy chứng nhận. Kết quả điều tra xác định từ tháng 10-2010, ông Lê Thanh Thản đã chỉ đạo tổ chức thi công dự án khi chưa được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận điều chỉnh quy hoạch. Công trình hoàn thành vào tháng 11-2012 và từ tháng 1-2013 bắt đầu bàn giao cho người dân vào sinh sống. 519 căn hộ không có sổ đỏ được định giá hơn 2.000 tỉ đồng Play 00:00 00:00 00:30 Mute Play Powered by GliaStudios Sau khi các căn hộ được bán, Công ty Bemes phối hợp với người mua làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (sổ đỏ). Theo cáo trạng, cơ quan quản lý đất đai đã cấp sổ cho 934 căn hộ, còn 519 căn không được cấp. Trong số này có 437 căn tại tòa CT6C do chủ đầu tư xây "chui" ngoài quy hoạch; 43 căn tại CT6A và 25 căn tại CT6B do thay đổi công năng và 14 căn nhà thấp tầng xây dựng không đúng quy hoạch. Cơ quan điều tra đã trực tiếp làm việc với 504 trong số 519 khách hàng để thu thập hợp đồng mua bán, phiếu thu tiền, hóa đơn và hồ sơ bàn giao nhà. Kết quả xác định số tiền 519 khách hàng đã trả để mua các căn hộ không được cấp sổ là hơn 590 tỉ đồng, trong đó có hơn 59 tỉ đồng thuế giá trị gia tăng đã được Công ty Bemes kê khai, nộp thuế. Sau khi loại phần thuế này, cơ quan truy tố xác định ông Lê Thanh Thản lừa dối khách hàng, thu lời bất chính hơn 531 tỉ đồng. Đáng chú ý, theo kết luận định giá tài sản ngày 10-7-2026 của Hội đồng định giá tài sản thường xuyên trong tố tụng hình sự đối với ngành, lĩnh vực xây dựng TP Hà Nội, tổng giá trị 519 căn hộ không được cấp sổ tại dự án CT6 Kiến Hưng là hơn 2.047 tỉ đồng. Trong đó, 506 căn hộ chung cư có tổng giá trị hơn 1.856 tỉ đồng, 13 căn hộ liền kề có tổng giá trị hơn 191 tỉ đồng. Theo cơ quan điều tra, các khách hàng mua 519 căn hộ đều khai khi ký hợp đồng họ không biết các căn hộ được xây sai quy hoạch. Người mua tin tưởng chủ đầu tư xây dựng dự án theo đúng thiết kế được phê duyệt. Trong các hợp đồng mua bán do ông Lê Thanh Thản trực tiếp ký, chủ đầu tư cam kết hồ sơ dự án đã được phê duyệt, thiết kế căn hộ và công trình tuân thủ quy định về xây dựng, đồng thời hỗ trợ bên mua làm thủ tục để cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận. Trong quá trình điều tra, 6 khách hàng đề nghị trả lại nhà và nhận lại tiền, tổng cộng hơn 7 tỉ đồng. Công ty Bemes cũng đã thỏa thuận mua lại 39 căn hộ tại CT6C. Những khách hàng còn lại đề nghị được hỗ trợ cấp sổ đỏ. Trường hợp không thể cấp sổ, họ yêu cầu ông Lê Thanh Thản bồi thường theo quy định.

18-08-2026