Phe đối lập có những quan điểm khác nhau đối với một số nội dung trong đề xuất của chính phủ mang tên “lex kratom”. Một số biện pháp được hoan nghênh, trong khi những nội dung khác lại vấp phải chỉ trích. Chẳng hạn, bà Michaela Šebelová, nghị sĩ đảng STAN và thành viên nội các đối lập, ủng hộ đề xuất nâng độ tuổi được phép mua kratom cũng như việc áp thuế với sản phẩm này. Tuy nhiên, bà cho rằng việc xóa bỏ hình thức bán hàng trực tuyến là một bước đi sai lầm. Theo bà, đối với giao dịch trên mạng, chỉ cần xác minh độ tuổi thông qua kiểm tra danh tính - cơ chế hiện đã được áp dụng. Bà cũng cho rằng nên triển khai biện pháp tương tự đối với việc bán rượu và thuốc lá trên mạng. Trong khi đó, chính phủ lại hứng chịu chỉ trích gay gắt từ ông Štěpán Slovák, bộ trưởng y tế trong nội các bóng của ODS.

Trong gói sửa đổi pháp lý mà chính phủ đang chuẩn bị, các biện pháp dự kiến bao gồm: nâng độ tuổi tối thiểu để mua kratom lên 21, siết chặt quy định đối với các cửa hàng vật lý, áp thuế tiêu thụ đặc biệt và cấm mua kratom qua mạng.

Chủ tịch nhóm nghị sĩ STAN hoan nghênh việc nội các không tiến tới lệnh cấm hoàn toàn kratom tại CH Séc. “Có thể đồng tình với việc nâng giới hạn độ tuổi và tăng thuế,” bà Šebelová nhận xét.

Tuy nhiên, bà không cho rằng việc chấm dứt bán hàng trực tuyến là phù hợp. Lập luận của bà dựa trên các quy định hiện hành với cơ chế xác minh hai bước: khi giao dịch, thông tin được kiểm tra qua định danh ngân hàng, sau đó tiếp tục được đối chiếu khi người mua nhận bưu kiện.

“Ngược lại, tôi cho rằng nên mở rộng các biện pháp này sang cả việc bán rượu và thuốc lá,” bà Šebelová - thành viên Nội các Tương lai của STAN, phụ trách lĩnh vực y tế - nhấn mạnh.

Tranh luận về lệnh cấm mua hàng trực tuyếnn
Theo ông Viktor Mravčík, cố vấn khoa học của điều phối viên quốc gia về chính sách phòng chống ma túy, vấn đề cấm bán hàng trực tuyến đã được tranh luận rất nhiều ngay từ khi xây dựng khuôn khổ quản lý ban đầu, mà ông cũng là người tham gia.

“Chúng tôi đã thiết kế cơ chế này nghiêm ngặt đến mức chưa có tiền lệ nếu so với mức độ tiếp cận thuốc lá và rượu trên không gian mạng. Không có định danh điện tử thì không thể đặt hàng, và không qua kiểm tra danh tính thì cũng không thể nhận hàng,” ông phát biểu trên kênh CNN Prima NEWS.

Ông nhắc lại rằng, trong điều kiện hiện nay, việc bán kratom được thực hiện bởi các cửa hàng và sàn thương mại điện tử có giấy phép, hoạt động chuyên biệt. “Thậm chí còn có quy định cấm người chưa thành niên bước vào các cửa hàng bán trực tiếp. Có lẽ chúng ta nên lấy mô hình quản lý nghiêm ngặt đối với các chất hướng thần điều biến - cụ thể là kratom - để áp dụng cho các chất khác,” vị cố vấn này nói.

Theo ông Mravčík, việc cấm bán trực tuyến vẫn cần tiếp tục được thảo luận ở cấp độ chuyên môn. Giảng viên đại học này cũng cho rằng cần nhìn nhận một cách toàn diện về mức độ rủi ro của các chất gây nghiện hợp pháp, bao gồm cả rượu và thuốc lá. “Khi đó, những thay đổi về các thông số quản lý sẽ được áp dụng đồng thời cho cả các sản phẩm này và các chất hướng thần điều biến,” ông nói thêm.

Ông Mravčík hoan nghênh đề xuất áp thuế tiêu thụ đặc biệt và điều chỉnh thuế VAT - theo đó kratom sẽ được chuyển từ mức thuế ưu đãi sang mức thuế cơ bản. “Trong trường hợp nâng giới hạn độ tuổi, câu hỏi đặt ra là liệu kratom có gây ra những rủi ro đối với sự phát triển thần kinh đến mức đủ để biện minh cho thay đổi này hay không,” ông đánh giá, đồng thời nhắc lại rằng cũng cần xem xét vấn đề tác động tương tự ở trường hợp rượu.

Bộ trưởng y tế của ODS cũng bác bỏ các kế hoạch của Bộ trưởng Tài chính Alena Schillerová (ANO), người tin rằng các điều chỉnh về thuế sẽ mang lại cho nhà nước 1,2 tỷ korun mỗi năm.

“Chỉ là mơ tưởng. Bất kỳ ai hiểu kinh tế đều biết rằng tăng thuế không đồng nghĩa với tăng thu ngân sách. Chúng ta đã thấy rất rõ điều đó với mức thuế tiêu thụ đặc biệt phi lý đánh vào thuốc lá: nguồn thu giảm xuống, trong khi người dân lại bị đẩy đến tay bọn buôn lậu,” ông nói.

Ông lo ngại rằng các bước đi của chính phủ sẽ dẫn đến làn sóng dịch chuyển ồ ạt các sản phẩm kratom sang chợ đen. Theo ông Slovák, việc thay đổi độ tuổi được phép tiếp cận sản phẩm này không có bất kỳ cơ sở dữ liệu nào làm hậu thuẫn.

Trong khi đó, bà Barbora Pipášová, nghị sĩ đảng Piráti, người phụ trách mảng chính sách về nghiện trong nhóm nghị sĩ của đảng, cũng đồng tình với việc nâng độ tuổi. “Thuế tiêu thụ đặc biệt lẽ ra phải được áp dụng từ lâu, giới chuyên gia đã kêu gọi điều đó trong thời gian dài,” bà nói với CNN Prima NEWS.

CNN Prima News